ترکيب وزن

راهنمای سایت

سایت اقدام پژوهی -  گزارش تخصصی و فایل های مورد نیاز فرهنگیان

1 -با اطمینان خرید کنید ، پشتیبان سایت همیشه در خدمت شما می باشد .فایل ها بعد از خرید بصورت ورد و قابل ویرایش به دست شما خواهد رسید. پشتیبانی : بااسمس و واتساپ: 09159886819  -  صارمی

2- شما با هر کارت بانکی عضو شتاب (همه کارت های عضو شتاب ) و داشتن رمز دوم کارت خود و cvv2  و تاریخ انقاضاکارت ، می توانید بصورت آنلاین از سامانه پرداخت بانکی  (که کاملا مطمئن و محافظت شده می باشد ) خرید نمائید .

3 - درهنگام خرید اگر ایمیل ندارید ، در قسمت ایمیل ، ایمیل http://up.asemankafinet.ir/view/2488784/email.png  را بنویسید.

http://up.asemankafinet.ir/view/2518890/%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%20%D8%AE%D8%B1%DB%8C%D8%AF%20%D8%A2%D9%86%D9%84%D8%A7%DB%8C%D9%86.jpghttp://up.asemankafinet.ir/view/2518891/%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%20%D8%AE%D8%B1%DB%8C%D8%AF%20%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%AA%20%D8%A8%D9%87%20%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%AA.jpg

لیست گزارش تخصصی   لیست اقدام پژوهی     لیست کلیه طرح درس ها

پشتیبانی سایت

در صورت هر گونه مشکل در دریافت فایل بعد از خرید به شماره 09159886819 در شاد ، تلگرام و یا نرم افزار ایتا  پیام بدهید
آیدی ما در نرم افزار شاد : @asemankafinet

ترکيب وزن

بازديد: 123

ترکيبوزن  

تودهٔجسمرامىتوانبهدونوعبافتتقسيمکرد: يکىبافتبدونچربىکهشاملعضلات،استخوانواندامهامىباشدوديگرىبافتچربي. درصدنسبىبافتبدونچربىوبافتچربىکهساختاروترکيببدنراتشکيلمىدهندمىتواندبهعنوانمعيارترکيببدنباشد. ترکيببدنبهدلايلمختلفمهماست:

۱. نسبتبالاىبافتبدونچربىنشانهاىازظرفيتبالاىانجامکاراستونسبتبالاىبافتچربىباظرفيتانجامکاررابطهٔمنفىدارد؛

۲. وزناضافىناشىازبافتچربىبهبارومقاومتکاردرموقعحرکتبدناضافهمىشود؛

۳. چربىاضافىمىتوانددامنهٔحرکترامحدودکند؛

۴. چاقي،شخصرادرمعرضخطرسکتهوابتلاءبهبيمارىقلبىوعروقي،فشارخونومرضقندقرارمىدهد.

ترکيببدنهمچنينمىتواندبهدليلاثرىکهبراحساسفردمىگذاردمهمباشد. جوامعزيادىبراىاندامهاىورزيدهارزشقائلهستند. چاقىممکناستبهخودپندارىبهشکلمنفىکمککند؛لذابراىاشخاصچاقايجادارتباطباديگراندشوارمىشود. بهيادداشتهباشيدکههرشخصمقدارىبافتچربىداردکهبراىحفاظت،پوششوعايقسازىوذخيرهٔانرژىلازماست. زنانبهحداقلبافتچربى )درحدود۱۲درصدازوزنبدنخود( براىحمايتکارکردهاىفيزيولوژيکدورهٔباردارىنيازمندهستند. تنهاوزناضافىناشىازبافتچربىباآمادگىجسمانىوتندرستىارتباطىمنفىدارد.

افرادمىتوانندازدوعاملاصلىمحيطىيعنىرژيمغذايىوورزشبراىتنظيممقدارنسبىبافتهاىبدونچربىوچربىبدنخوداستفادهکنند. انسانمىتواندغذاىزيادىمصرفکندکهمنجربهذخيرهٔچربىاضافىمىشود. چونفعاليتجسمىنيازبهانرژىدارد،بدنکالرىحاصلازغذاىمورداستفادهرابراىفعاليتقرارداده،ازذخيرهشدنآنبهعنوانبافتچربىجلوگيرىمىکند.

حفظونگهدارىترکيببدنتااندازهاىبهتعادلبينکالرىمصرفشدهدررژيمغذايىوميزانمتابوليکبهاضافهٔمقدارفعاليتجسمىکهانجاممىدهيدمربوطمىشود. ميزانمتابوليک،مقدارانرژىاستکهدرزمانمعينىبراىادامهٔکارکردبدنمصرفمىشود. افرادازايننظرباهممتفاوتهستند. برخىازافرادکالرىبيشترىنسبتبهديگرانبراىادامهٔزندگىمصرفمىکنند. ميزانمتابوليکتحتکنترلهورمونهاىمختلفىاست؛لذابهراحتىنمىتوانيددرکوتاهمدتآنراتغييردهيد. درمقابل،مىتوانيدسطحفعاليتوورزشخودرابهطورروزانهکنترلکنيد.

ترکيببدنوورزش

بافتچربىدرطىدودورهبهسرعتافزايشمىيابد. ششماهاولبعدازتولدودوبارهدراوايلدورهٔنوجواني. دردختراناينافزايشدرسراسردورهٔنوجوانىادامهمىيابد،درحالىکهدرپسراناينافزايشمتوقفشده،ممکناستبراىمدتىمعکوسشود. بافتعضلانىنيزدردورهٔطفوليتبهسرعترشدونمومىکندوسپسدردورهٔکودکىبهحالتيکنواختدرمىآيدودوبارهدردورۀنوجوانىوجهشرشدبهطورچشمگيروقابلتوجهدرپسرانافزايشمىيابد. رژيمغذايىياورزشممکناستاينالگوىعمومىراتغييردهد. بيشازحدغذاخوردنمنجربهوزناضافىهمراهباچربىخواهدشدوگرسنگىکشيدنمىتواندمنجربهکاهشبيشازاندازهٔسطوحچربىبدنشود،بهطورىکهبدنانرژىموردنيازخودراازشکستنبافتعضلانىواستفادهازآنبهدستمىآوردودرنتيجهبافتعضلانىراضايعمىکند. ورزش،کالرىوانرژىرامىسوزاندوبهصورتبالقوهترکيببدنراتغييرمىدهد،بنابراينرابطهٔبينترکيببدنوورزشمستلزمتوجهدقيقاست.

درهردوتحقيقاتمقطعىوبلندمدت،پژوهشگرانرابطهٔبينورزشوترکيببدنراآزمايشکردهاند. تحقيقاتمقطعىعموماًنشاندادهاندکهدرصدچربىبدنجوانانورزشکاردرمقايسهباکودکانگوشهگيرپائينتراست )پاريزکوا،۱۹۷۳(. باوجوداين،غيرممکناستبتوانازطريقتحقيقاتمقطعىتعيينکردکهشيوۀزندگىفعالمنجربهلاغرشدنبدنمىشود )ممکناستکودکانلاغرفعاليتراراحتترتشخيصدهند،لذاشيوهٔزندگىفعالرااختيارکنند(. تحقيقاتبلندمدتارزشبيشترىدرخصوصمطالعهٔروابطبينسطوحفعاليتوترکيببدنرادارند،بنابرايندرهرکجاکهامکانداشتهباشد،دربارهٔاطلاعاتمربوطبهتحقيقاتبلندمدتبحثخواهيمکرد.

پاريزکوايکرشتهتحقيقدرزمينهٔترکيببدنوسطوحفعاليتپسرانودختراندرچکواسلواکىسابقانجامداد. تحقيقنخستازنوعمقطعىبودويکىازچندتحقيقىبودکهکودکانکمسنوسالراموردآزمايشقرارداد. تحقيقاتديگراوازنوعبلندمدتبودند. درتحقيقمقطعي،ولانسکىوپاريزکوا )۱۹۷۶( اندازههاىچربىزيرپوستدوگروهازکودکانراکهسنآنهابين۲تا۵سالبودباهممقايسهکردند. يکگروهازکودکاندرکلاسويژهٔتربيتبدنىهمراهباوالدينخودشرکتکردند،درحالىکهگروهديگردرهيچنوعبرنامهوکلاستربيتبدنىشرکتنکردند. چربىزيرپوستکودکانىکهدرکلاستربيتبدنىشرکتکردهبودند،حتىدراينسنکم،درسطحپائينىبود.

ترکيببدنىسالخوردگان

بهطورىکهدرمباحثقبلىملاحظهشدوزنکلىبدنافرادمعمولاًدربزرگسالىافزايشمىيابدکهبازتابتجمعچربىاست؛سپسبعداز۵۰سالگىوزنکلىبدنکاهشمىيابدکهاينامرنيزبازتابکاهشتودهٔعضلانىبدناست،نهکاهشوزنچربي. دردورهٔسالخوردگىوپيرىکاهشسختىووزناستخوانوبافتعضلانىهردومىتوانداضافهشدنبافتچربىرابپوشاند. شواهدديگرپيشنهادمىکنندکهاينتغييراتدرترکيببدنپيامدغيرقابلاجتنابکهولتوپيرىاست؛براىمثال،شفارد)۱۹۷۸ب( اطلاعاتبهدستآمدهٔپالوک،فروتاوآزانو )۱۹۷۴و۱۹۷۸( رادرموردافرادشرکتکنندهدررشتهٔدووميدانىکهسنآنهابين۴۰تا۷۰ساليابيشتربودجمعآورىکرد. اينافرادباافزايشسنتمايلىبراىافزايشوزنياچربىبدنخودنداشتند. علاوهبراين،سالخوردگانىکههنوزدرطولهفته۳۰تا۴۰ميل )۴۸۰۰۰تا۶۴۰۰۰متر( مىدويدندنشاندادندکهکاهشتودهٔعضلانىبدنآنهاقابلتوجهنيست.

سالتينوگريمبى )۱۹۶۸( همينطوردربينبزرگسالانىکهبهطورمنظمدرورزشدويدنوجهتيابىشرکتکردهبودنداثرىازبالارفتنوزنچربىبدنپيدانکردند،اگرچهآنهامقدارىازوزنبدنخودرابعدازسن۴۵سالگىازدستدادنداحتمالدارداينامرانعکاسکاهشتودهٔعضلانىبدنباشد. هيت،هاگبرگواحسانى )۱۹۸۱( سطوحمشابهىازدرصدچربىبدنوتودهٔعضلانىبدنرادرورزشکارانجوانوورزشکارانپيشکسوتىکهسنآنهادرحدود۵۰تا۷۲سالبودثبتکردهاند. ظاهراً،ادامهدادنتمرينهاىمقاومتىدردورهٔبزرگسالىاثرمطلوبىبرترکيببدنآنهاخواهدداشت؛اگرچههنوزسؤالاتدربارهٔدامنهٔکاهشتودهٔعضلانىبدنبعدازسن۴۵سالگىبهجاىخودباقىاست.

آياسالخوردگانىکهبرنامههاىورزشىراآغازمىکنندمىتوانندتغييراتسودمندىدرترکيببدنخودبهوجودآورند؟تحقيقاتانجامشدهبراىرسيدنبهپاسخاينسؤالمبهماست. بعضىازپژوهشگرانتغييرکمياهيچگونهتغييرىدرموردوزنبدن،وزنچربي،ياتودهٔعضلانىبدندرسالخوردگانىکهورزشراشروعکردهبودندبهدستنياوردند )آدامزوديوريس،۱۹۷۳؛ديوريس،۱۹۷۰؛پاريزکواوآيزلت،۱۹۶۸(. برعکسسيدني،شفاردوهاريسون )۱۹۷۷( کاهشتخمينىدرصدچربىبدنوچربىزيرپوسترادرسالخوردگانىکهبهمدت۱۴هفتهدربرنامهٔتمرينمقاومتىشرکتکردهبودندبهثبترسانيدند. تعدادکمىازسالخوردگاندراينتحقيقبهتمريناتخودبراىيکسالادامهدادندووزنچربىبيشترىراازدستدادند،ليکنازوزنبدنآنهاکاستهنشد. اينمطلبحاکىازآناستکهبهتودهٔعضلانىبدنافزودهشدهاست. بديهىاست،تحقيقاتبيشترىبراىروشنشدنيافتههائىکهباهمتعارضدارندموردنيازاست.

کودکان

درکشورهاىصنعتىرواجچاقىحتىدربينکودکانبسيارزياداستوتعدادزيادىازافراددرسنبزرگسالىچاقمىشوند. چنانچهقبلاًبهآناشارهشد،چاقىازنظرپزشکىواجتماعىچيزىناخواستهاستاينامربهويژهدرموردکودکانصادقاست. کودکانفربهبهاحتمالزيادبزرگسالانچاقخواهندشدکهدرمعرضخطربيمارىقلبي،سکته،مرضقندوفشارخونقرارمىگيرند. علاوهبراين،کارجسمىکودکانفربهازنظراقتصادىضعيفاست. ظرفيتانجامکارآنهاپائيناست؛زيرابدنآنهابهانرژىبيشترىنيازداردتابتواندوزناضافىناشىازچربىآنهارابهحرکتدرآورد )وامبرواوهمکاران،۱۹۷۱؛درپاريزکوا،۱۹۷۷(. درطولسالهايىکهکودکفربهبهخودپندارىمىرسد،بايدبابازخوردمنفىبزرگسالانوهمسالاندرموردچاقىخودبرخوردکند )آلن،۱۹۷۳؛دويروماير،۱۹۷۳؛استونکاردومندلسون،۱۹۶۷). حتىکودکان۶سالهبهنوعىنسبتبهافرادچاقواکنشمنفىنشانمىدهند(وادنواستونکار،۱۹۸۵). براىمربيانمطلوباستتادراينامردخالتکنندودرصورتامکانبهطورمثبتبرعواملىکهموجبچاقىکودکمىشودتأکيدکرده،تأثيرگذارهستند.

کاهشکالرىدريافتى

انسانمىتوانددرطولزمانبااستفادهازموادوخوراکىهاىکمکالرىوافزايشميزانفعاليتبهمنظورسوختنکالرىبيشترياترکيبىازهردوعاملازچاقىخودبکاهد. افزايشمقدارفعاليتجسمىبهتنهايىاثرىتدريجىخواهدداشت؛زيرادويدنملايمبهمسافتتقريبى۳۲۰۰متربهطورنمونهدرحدود۱۵۰کالرىانرژىرامىسوزانددرصورتىکهبراىکمکردنتقريبى۵/۰کيلوگرمازوزنچربىفردبايد۳۵۰۰کالرىمصرفکند.

براىکودکانفربهکدامروشبراىکمکردنوزنبدنبهتريناست؟پرخورىدراطفالبسيارنادراستوتحقيقاتىکهدرموردرابطهٔبينکالرىخوراکىهاوچاقىاطفالانجامشدهاست،نتوانستهرابطهٔمثبتىبينايندودرآنهاگزارشکند(رابرتزوهمکاران،۱۹۸۸؛روزوماير،۱۹۶۸؛وابکىوهمکاران،۱۹۸۳). يااينکهاينرابطهرادرنوجوانانبرقرارسازد(رولندوبليسل،۱۹۸۶). باوجوداينکاهشميزانفعاليتحرکتىازويژگىهاىعمومىکودکانچاقاست(بولن،ردوماير،۱۹۶۴؛جانسون،بورکوماير،۱۹۵۶؛رابرتوهمکاران،۱۹۸۸). براىمثالاستفانيک،هيلدوماير(۱۹۵۹)دريافتندکهدربين۱۴پسرفربهوو۱۴پسرلاغرکهدراردوىتابستانىشرکتکردهبودندپسرانچاقکالرىکمترىازطريقموادخوراکىبهدستآوردند؛بهدليلآنکهآنهاکمترازپسرانلاغراندامفعاليتداشتند. کمحرکتىشايدازچاقىناشىنمىشود،ليکنمقدمهٔآناست ) پاريزکوا،۱۹۷۷(.

موقعىکهکودکاناضافهوزنپيدامىکننددچاريکدورباطلمىشوند. کودکفربهبهطورنسبىبايدتلاشبيشترىدرموقعفعاليتازخودنشاندهد؛لذافعاليتکردنبراىاوکمترلذتبخشاستوازاشتياقمشارکتاوکممىشود )حتىدرمواقعىکهفعاليتبهنوعىشاملبازىياورزشاست(؛دراينصورتکودککالرىکمترىازانرژىاضافىخودرامىسوزاندواضافهوزنبههمانصورتباقىمىماند. باوجوداينکهکسىرابطهبينکالرىحاصلازخوراکىوچاقىراثابتنکردهاست،تحقيقاتمعاصردرموردچاقىبررژيمهاىغذائىپرچربىوداراىقندفراوانمتمرکزشدهاند )اوسکاي،۱۹۸۹(. شايدنوعرژيمغذائىبيشترازتعدادکلکالرىمصرفشدهمهمبود،داراىاثربيشترىبرچاقىباشد. مىتوانازتحقيقاتبيشتردراينزمينهبهرهمندشد.

بزرگسالانىکهبهطورچشمگيرکالرىحاصلازخوراکىهارابدونورزشکردنکممىکنندممکناستتودهٔعضلانىبدنخودراهمراهباوزنچربىکاهشبدهند. براىجلوگيرىازاينامر،ورزشکردنهمزمانباکاهشکالرىخوراکىهابيشتريناثررادرکمکردنوزنبدنخواهدداشت. کودکانموقعىکهکالرىحاصلازخوراکىهارابههزارکالرىدرروزکاهشدهندممکناستبهطورموقتميزانرشدخودراکُندکننديااينکهآنرامتوقفسازند )وامبروا،۱۹۶۱؛درپاريزکوا،۱۹۷۷(. مصرفوسوزاندنکالرىبيشترازطريقورزشبهکودکاجازهمىدهدتاازوزنخودبکاهد؛درحالىکهسطحمعينوبىخطرىازکالرىحاصلازخوراکىهاراحفظمىکند. بنابراينورزشکردننقشاساسىدرکمکردنوزندرهرسنوسالىبهويژهدردورهٔکودکىدارد. افرادىکهداراىاضافهوزنهستندبايدهدفخودرابراىاحترازازکاهشتودهٔعضلانىبدن،فعاليتهاىورزشىشديدوکنترلکردنکالرىخوراکىهاقراردهندوتنهاازمقدارغذاىخودکمنکنند.

نقشعواملژنتيکىدرچاقىکاملاًروشننيست. جداکردناثرعواملژنتيکىازعادتهاىتغذيهوفعاليتحرکتىخانوادههابسياردشواراست. تحقيقاتمعاصرتنهااثرمحدودىازتوارثژنتيکىرامستندساختهاستواينامربيشترمربوطبهچربىهاىداخلىاستتاچربىهاىزيرپوستى )بوچاردوهمکاران،۱۹۸۸(. افرادنمىتوانندتوارثژنتيکىخودراانتخابکنند،امامىتوانندسطوحفعاليتجسمانىخودراکنترلوتنظيمکنند.

افزايشفعاليتبدنى

افزايشفعاليتبدني. پاريزکواوهمکاراناو )۱۹۷۷( بهطورتجربىاثرافزايشسطحفعاليتجسمىکودکانچاقرابررسىکردند. آنها۷کودکراباميانگينسنى۸/۱۱سالدرطولاردوىتابستانىبهمدت۷هفتهموردتحقيققراردادند. پسرانسطوحفعاليتخودرابالابردندوهمچنينمقدارکالرىخوراکىخودراکنترلکردند )روزانهدرحدود۱۷۰۰کالري(. درطولتابستانآزمودنىهاىوزنبدنخودرابهطورمتوسطبهمقدار۴/۱۱درصدکاهشدادند،درحدود۵کيلوازوزنچربىآنهاکمشدودرصدتودهٔعضلانىبدنخودرااز۹/۶۹درصدبه۹/۷۵درصدافزايشدادند. درآغازتابستان،سطحاسيدچربآزادپسران )سوختقابلاستفادهٔملکولهاىترىگليسيريدکهبدنبايدآنهاراشکستهوبسوزاند( درطىورزشروبهکاهشرفتودرطىدورهٔاستراحتبعدازورزشدرسطحپائينباقىماند. درآخرتابستانسطحاسيدچربآزادآنهادرطىدورهٔاستراحتبهطورچشمگيرافزايشيافت. اينتغييراحتمالاًبهدليلاينبودکهتوانايىآنهادرتدارکوسوختچربىازذخايرموجوددربدنپيشرفتکردهبود. بنابراينبرنامهٔورزشىدرافزايشفعاليتمتابوليکىبافتچربىمؤثرواقعشدهبود.

باوجوداينکهپاريزکواتوانستنتايجمطلوبومثبتىازبرنامهٔتابستانىگزارشدهد،اماتحقيقاتبعدىاو )۱۹۷۷( مشکلعامىراآشکارساخت. اينکودکانوقتىازاردوبهمحيطخانهٔخودبرگشتندمجدداًوزنچربىبدنآنهاکهدراردوپائينرفتهبودبهجاىاولبازگشت. موفقيتاغلببرنامههاىمداخلهگروروشهاىمربوطبهآن،بستگىبهادامهٔمشارکتدرفعاليتهاىورزشىوحمايتونظارتخانوادهدارد. آموزشاصولتغذيهوتمرينورزشىبراىکودکانووالدينآنهاباارزشومفيداست.

بعضىازتحقيقاتحاکىازآناستکهبدن،سلولهاىتازهٔبافتچربىراتنهاقبلازتولد،ماههاىاوليهٔبعدازتولدودردورهٔنوجوانىمىسازد )هيرشونيتل،۱۹۶۸و۱۹۷۰(. بعدازدورهٔنوجواني،تنهااندازهٔسلولهاىچربىتغييرپذيرهستند. تحقيقاتدراينزمينهبسيارمحدوداست،امااينتحقيقاتدقيقهستند. تمرينورزشىوتغذيهٔمناسببراىجوانانبهويژهدردورههاىحساسمهماست. تحقيقاتانجامشدهمربوطبهحيواناتنشانمىدهدکهورزششديدومنظمازتشکيلسلولهاىاضافىچربىدرحينرشدجلوگيرىمىکند،اينامرشايدکنترلوزنبدنرابعدهاآسانترکند.

سنجشعملکردهوازى

براىسنجشعملکردهوازىمىتوانازچندينروشاستفادهکرد. يکىازروشهاىمتداولسنجشواندازهگيرىفعاليتهاىاستقامتي،بيشينهٔاکسيژنمصرفىيااوجتهويهٔاکسيژناستکهمعناىآنحجمبيشينهٔاکسيژناستکهبدندرظرفمدتيکدقيقهمصرفمىکند )هيوارد،۱۹۹۱؛زيرن،۱۹۸۹(. هرقدربدنبتواندباکفايتبيشتراکسيژنرامصرفکند؛يعنىاينکهبراىانجامکارمعيناکسيژنکمترىمصرفکند،ازآمادگىبيشترىبرخورداراست.

باآزمونسنجشبيشينهٔاکسيژنمصرفي،مىتوانيدمقدارواقعىاکسيژنمصرفشدهدريکفعاليترااندازهگيرىوارزيابىکنيد. اينمقداراکسيژنرامىتوانبرحسباکسيژنمصرفشدهدرهردقيقه،بهازاءهرکيلوگرمازوزنبدنبيانکرد. بيشينهٔاکسيژنمصرفىيکشاخصمتداولاستکهازآندرتحقيقاتمربوطبهاستقامتکودکانوبزرگسالاناستفادهمىشود. مىتوانيدمقدارآنراازروىيکزمانمحدودوشدتتمرينزيربيشينهتخمينبزنيد،لذاازبردنورزشکارتامرحلهٔخستگىمفرطاحترازکنيد. علاوهبرايناندازهگيرىاکسيژنمصرفىبهطريقمستقيمبهدليلپيچيدگىونيازبهوسايلآزمايشگاهىگرانقيمتدرمقابلروشغيرمستقيممقرونبهصرفهنيست. دوچرخهسوارىبردوچرخهٔکارسنجياراهرفتنودويدنروىنوارمتحرکمعمولاًتمرينىدرجهبندىشدهاستومىتوانازآنهادرآزمونهاىزيربيشينهوبيشينهاستفادهکرد.

اندازهگيرىهاىمربوطبهتوانهوازىوظرفيتهوازىدرهرحرکتىبهطوراختصاصىانجاممىشود )ماننددوچرخهسواري،دويدنوغيره(،لذانتايجِبهدستآمدهازورزشهاىمختلفرابايدبااحتياطمقايسهکرد. کودکانکمسندرموقعآزمايشبردوچرخهٔکارسنجبراىحفظآهنگوسرعتحرکتبادشوارىمواجهمىشوند.

يکىديگرازشاخصهاىواکنشفيزيولوژيکنسبتبهتمرينورزشىبلندمدتظرفيتبيشينهٔکاراست؛بهمعنىبيشترينوبالاترينبارِکارىکهفردىمىتواندقبلازرسيدنبهخستگىمفرطتحملکند )آدامز،۱۹۷۳(. چوناينامربهحداکثرتلاشفردنيازدارد،ممکناستبرانگيختناوبهمنظورانجامکارورفتنتاخستگيِمفرطدشوارباشد؛باوجوداحتمالکم،ممکناستکهفرددچارحملهٔقلبىشود. بههميندليلممکناستشماازکودکانيابزرگسالاننخواهيدکهخودرابهخطرانداخته،تارسيدنبهخستگىمفرطتلاشکنند. تخمينزدنظرفيتانجامکارازطريقآزمونهاىتوانايىکارىزيربيشينهبراىارزيابىاينگروهها،روشىاستارجحوقابلاجراء.

اندازهگيرىسايرشاخصهاىاستقامت،کمترمتداولاست؛براىمثال،مىتوانيدبيشينهٔبازدهقلبىرابهطورمستقيماندازهگيرىکنيد،امااجراءاينآزمونبهطورمستقيمدشواراست؛زيرابراىانجامآنبردنيکلولهدرداخلبدنضرورىاست. اندازهگيرىتغييراتالکتروکارديوگرافىدرحينانجامفعاليت،بههنگاممطالعهدرموردبزرگسالانجالبتوجهاست؛زيراهدفاصلىآنشناسايىکارکردقلببيماراست.

مناسبتريناندازهگيرىهادرسنجشآمادگىاستقامتىکودکانوبزرگسالانبراىاهدافتحقيقاتي،بيشينهٔاکسيژنمصرفىبراىتغييراتدرتوانهوازي،سازگارىبافعاليتهاىورزشىدرحدزيربيشينهبراىتغييراتدرظرفيتهوازىاست.

چنديننفرازپژوهشگرانسعىکردهاندتاآزمونهاىميدانىبراىکودکانمعينکنند،تاازاينطريقبتوانندتاحدودىهمانندکاردرآزمايشگاه،استقامتافرادرابهطورپاياتخمينزنند. آزمونهاىميدانىبهمربيانفرصتمىدهدتابدونوسايلآزمايشگاهىبتوانندعملکردهوازىرااندازهگيرىکنند. آنهانتايجبهدستآمدهازکارآزمايشگاهىرابااجراءدوهاى۸۰۰،۱۲۰۰و۱۶۰۰مترروى۸۳نفرازکودکانکلاسهاىاولتاسومابتدايىمقايسهکردند. نتايجحاصلازدو۱۶۰۰متردرمقايسهبادوهاى۸۰۰مترو۱۲۰۰متربراىدخترانوپسراندرپيشبينىبيشينهٔاکسيژنمصرفىازاعتباربيشترىبرخورداراست. ميانگينسرعتدو۱۶۰۰مترضريبهمبستگىبيشترىرابابيشينهٔاکسيژنمصرفىنشانداد. ازاينرومىتواننتيجهگيرىکردکهدو۱۶۰۰متر،آزمونميدانىبهترىبراىاندازهگيرىاستقامتکودکاندرمقايسهبادوهاىکوتاهتراست. اينآزمونثابتکردکهروشبازآزمايىازاعتباربالايىبرخورداراست )کراهنبخلوهمکاران،۱۹۷۸(. اماپژوهشگرانهنوزنيازبهتعييناعتباروصحتاينآزمونهادارند.

تغييراتناشىازرشددرعملکردهوازى

تغييراتناشىازرشددرعملکردهوازي. کودکاننسبتبهفعاليتهاىورزشىبلندمدتچگونهواکنشنشانمىدهند؟سيستمگردشخونکودکانعموماًبازدهکمترىدارد )بار - اور،شفاردوآلن،۱۹۷۱(؛بدينمعنىکهبازدهقلبىآنهاکمترازبزرگسالاناست. چنانچهمىدانيدبازدهقلبي،حاصلضربحجمضربهوتعدادضربانقلبدرمدتيکدقيقهاست. کودکانداراىحجمضربهاىکمترىنسبتبهبزرگسالانهستندواينامرنشانمىدهدکهاندازهٔقلبآنهاکوچکتراست. کودکانکمبودحجمضربهاىخودراتاحدودىباضربانبيشترقلبدردقيقهجبرانمىکنند،باوجوداينهنوزبازدهقلبىآنهاتااندازهاىکمترازبزرگسالاناست. درخونکودکانهمچنينهموگلوبينکمترىمتراکماست. تراکمهموگلوبينمربوطبهتوانايىخوندرحملاکسيژناست.

مىتوانيدچنينفرضکنيدکهايندوعامل،يعنىبازدهکمترسيستمگردشخونوسطحپائينهموگلوبينمنجربهيکسيستمانتقالاکسيژنمىشودکهدرکودکانکارآيىکمترىدارد. بااينحال،توانايىآنهادررساندناکسيژنبيشتربهعضلاتفعال،نسبتبهبزرگسالان،اينعواملراجبرانمىکند )ماليناوبوچارد،۱۹۹۱؛شفارد،۱۹۸۲(. نتيجهٔآندرمقايسهبابزرگسالانيکسيستمانتقالاکسيژنمؤثراست. کودکانهمچنينسيستمهاىهوازىخودرابهترازبزرگسالانبسيجمىکنند. کودکاندرمقايسهبابزرگسالاندرفعاليتهاىورزشىبلندمدتمقاومتکمترىدارند. شايداينامرنتيجهذخايرگليکوژنىکمتردرآنهاباشد. موقعىکهذخايرگليکوژنىآنهاروبهاتماماست،ادامهٔفعاليتبراىآنهامحدودمىشود. بانموکودکان،بازدهکمترسيستمگردشخونبهتدريجباپيدايشتغييراتزير،رفعمىگردد.

۱. اندازهٔقلبآنهابزرگترمىشود؛

۲. تراکمهموگلوبيندرخونآنهاافزايشمىيابد؛

۳. توانايىاستخراجاکسيژنبهاندازهٔسطوحآندربزرگسالانکاهشپيدامىکند.

تحقيقاتمقطعىوبلندمدتهردونشاندادهاندکهبيشينهٔمطلقاکسيژنمصرفىبهطورخطىازسن۴سالگىتااواخردورهٔنوجوانىدرپسرانوتاسن۱۲يا۱۳سالگىدردخترانافزايشمىيابد )ميروالدوبيلي،۱۹۸۶؛شولواوهمکاران،۱۹۹۰(. تصاويرزيراينروندرابينسنين۶تاحدود۱۶سالگىنشانمىدهد. پسرانودخترانتاحدودسن۱۲سالگىازنظربيشينهٔاکسيژنمصرفىمشابههستند،هرچندپسرانداراىميانگينبالاترهستند. رابطهٔقوىبينبيشينهٔمطلقاکسيژنمصرفىوتودهٔعضلانىوبدونچربىبدنغالباًميزانپيشرفتوتفاوتهاىآنرادربيندخترانوپسرانتوجيهمىکند. درواقع،اگربيشينهٔاکسيژنمصرفىرابهطورنسبىدرنظربگيريموازاندازهٔمطلقآنهاصرفنظرکنيموآنرابروزنبدنيابهعددديگرىتقسيمکنيم،تصويرآنکاملاًمتفاوتمىشود. چنانچهدرتصويرزيرمشخصاستبيشينهٔاکسيژنمصرفىدررابطهباوزنبدندردورههاىکودکىونوجوانىبراىپسرانتقريباًثابتاست. دردختراناحتمالاًبهدليلافزايشبافتچربىبدنآنهاکاهشمىيابد. موقعىکهبيشينهٔاکسيژنمصرفىدررابطهباتودهٔعضلانىوبدونچربىبدنموردبررسىاست،نتايجبهدستآمدهبعدازدورهٔبلوغکاهشپيدامىکندوتفاوتبيندختروپسرباقىمىماند. 

رابطه بين بيشينهٔ اکسيژن مصرفى و سن. در تصوير A ارقام مربوط به بيشينهٔ مطلق اکسيژن مصرفى محاسبه شده است

در تصوير B بيشينهٔ اکسيژن مصرفى و ارقام آن نسبت به هر کيلوگرم وزن بدن محاسبه شده است. نتايج پسران با دايره‌هاى توپر و نتايج دختران با دايره‌هاى تو خالى مشخص شده است

بنابرايننمووافزايشوزنبدندردورهٔبلوغکمىسريعترازرشدبيشينهٔاکسيژنمصرفىاست )ماليناوبوچارد،۱۹۹۱(. بيشينهٔاکسيژنمصرفىممکناستعلاوهبراندازهٔبدن،تااندازهاىوابستهبهبلوغوباليدگىباشد؛زيرامقايسهٔبيشينهٔاکسيژنمصرفىباسندرنوجوانانىکهسنآنهامختلفاستولىاندازهٔجسمىمشابهىدارند،وجودرابطهاىرانشانمىدهد )اسپرينارواوريزينور،۱۹۷۸(. دونوجوانراکهازنظراندازهشبيهبههمهستند،ممکناستازنظربيشينهٔاکسيژنمصرفىباهماختلافداشتهباشند،اگرچهيکىازآنهاازلحاظفيزيولوژيکازديگرىباليدهترباشد.

اگرچهبيشينهٔاکسيژنمصرفىبهترينشاخصاندازهگيرىاستقامتاست،امکاندارداجراءدويدنرادرکودکانبهخوبىبزرگسالاننتوانازاينطريقپيشبينىکرد. آزمونهاىدوبراىکودکان،بيشترمربوطبهظرفيتهاىغيرهوازىآنهااست. علاوهبراين،مکانيزمهاىتهويهٔهوادرکودکان،کمتربودنذخايرهوازىونارسايىهاىمکانيکي،همهبرآمادگىاستقامتىآنهااثرمىگذارند. درمسائلمربوطبهاستنباطسطحبيشينهٔاکسيژنمصرفىکهازطريقاجراءدويدنبهدستآمدهاستبايداحتياطکرد.

مهمآناستکهمربيانبتوانندرابطهٔبينافزايشاندازهٔبدنوپيشرفتتوانايىمقاومتدرمقابلخستگىناشىازورزشرادرطولدورهٔرشدبشناسند. بارشدونموبدن،اندازهٔقلببزرگترمىشود،حجمضربهاىآنافزايشمىيابدومقدارهموگلوبينخونوتودهٔعضلانىبدنزيادترمىشود. اينعواملموجبافزايشبازدهقلبودرنتيجهافزايشظرفيتانجامورزشوتمرينوبيشينهٔمطلقاکسيژنمصرفىمىگردد. کودکانعليرغمسنتقويمىيکسانازنظراندازهٔجثهبايکديگرمتفاوتهستند،دراينصورتارزيابىظرفيتتمرينوورزشبايدبيشتربراساساندازهٔجثهباشدنهسن. درگذشته،مربياندراکثرموارداساساينارزيابىراتنهابرپايهٔسنقرارمىدادند.اگرچهانتظارداريمکهحدمتوسطظرفيتتمرينوميانگيناندازهٔجثهٔگروههاىمختلفکودکانونوجوانانباافزايشسنآنهابالاتررود،ليکنظرفيتتمرينتابعميزانباليدگىاستوتوجهانفرادىمىطلبد.درکودکان،اندازهٔجثهبهمراتببهترازجنسيتمىتواندمعرفميزاناستقامتآنهاباشد؛اگرچهبعدازبلوغ،ميانگينبيشينهٔمطلقاکسيژنمصرفىپسراندرمقايسهبادخترانبهميزانقابلتوجهىبالاتراستومىتواننداينفاصلهرادرسراسرعمرحفظکنند. چندينعاملبهاينتفاوتهاىجنسىکمکمىکندکهيکىازآنهاترکيببدناست. حدمتوسطافزايشتودهٔعضلانىدرپسراندردورهٔنوجوانىبيشترازحدمتوسطافزايشبافتچربىآنهااست. جالبايناستکهزنانداراىبيشينهٔاکسيژنمصرفىمساوىبامردانبهازاءهرکيلوگرموزنتودهٔعضلانىبدنهستند،ولىموقعىکهبافتچربىنيزدرآنمحاسباتمنظورشود،زنانداراىبيشينهٔاکسيژنمصرفىکمترىنسبتبهمردانمىشوند. يکىديگرازعواملمربوطبهتفاوتهاىجنسىوبيشينهٔاکسيژنمصرفي،تمايلبانوانبهداشتنتراکمکمترهموگلوبينخوندرمقايسهبامرداناست )استراند،۱۹۷۶(.موقعىکهپسرانبهپاياندورهٔنوجوانىمىرسندازنظربيشينهٔاکسيژنمصرفىوظرفيتکاروتمرينازدخترانپيشىمىگيرند )جدولزير( عواملمحيطي،بهخصوصتمرينبرظرفيتهاىاستقامتىزنانومرداندرطولعمراثرمىگذارد. بنابراينعجيبوشگفتآورنخواهدبوداگرببينيديکزنپرتحرکوفعالداراىبيشينهٔاکسيژنمصرفىزيادترىازيکمردغيرفعالوکمتحرکاست.

توجه: براساسنتيجهگيرىهاىهاولومکناب )۱۹۶۶(. اندازهگيرىهابدونآگاهىازعاداتافرادآزمايششدهدرمدرسهانجامشدهاست. اگردرجهٔحرارتمحلکنترلمىشد )۲۰۫و۲۲۫سانتىگراد( وبرخىازروشهاىتجربىمورداستفادهقرارمىگرفتاحتمالاًنتايجبهدستآمده۱۰درصدبالاتربود. اندازهگيرىهابرحسبواتبرکيلوگرمازوزنبدناست)يکواتبرابراستباششکيلوگرمبردقيقه( )برگرفتهازشفارد،۱۹۸۲(.

عملکردهوازىدرسالمندان

عملکردهوازىدرسالمندان. درسنينجوانىبهاوجبيشيهاکسيژنمصرفىخودمىرسيم. حالبايدديدچطورمىتوانيماينجزءازآمادگىجسمىراتادوره  بزرگسالىوپيرىحفظکنيم؟دراينمورداطلاعاتکمىوجوددارد،امامشکلآناستکهچگونهمىتوانعواقبمحرزناشىازپيرىراازدستاوردهاىبىتحرکىياکمتحرکىتفکيککرد؟برطبقاطلاعاتبهدستآمدهازگروههاىسنىبزرگسالوسالمند،بهنظرمىرسدبهتدريجمقدارحرکتوفعاليتروزانهبزرگسالانکمشده،بهنوعىگوشهگيرمىشوند. ايناطلاعاتفعاليتهاىکسانىراکهفعالباقىمىمانندمنعکسنمىکند. اينمطلبرابهذهنخودبسپاريد،اکنونمرورىبرتغييراتساختارىوکارکردىسيستمهاىقلبى - عروقىوتنفسىناشىازگذرانعمرخواهيمداشت.تغييراتساختارىدستگاهقلبى - تنفسي. تغييراتاصلىساختارىدرقلبسالمآناستکهباگذشتعمررفتهرفتهازتوانايىعضلهقلبکاستهمىشودوتارهاىعضلانىماهيچهٔقلبخاصيتارتجاعىخودراازدستمىدهند(هاريسونوهمکاران،۱۹۲۴)وتغييراتىدرتارهاىعضلانىدريچههاىقلببهوجودمىآيد(پامرنس،۱۹۶۵). شريانهاىاصلىخوننيزخاصيتارتجاعىخودراازدستمىدهند. مشخصنيستآيااينتغييراتبهدليلفرآيندپيرىاجتنابناپذيراست؟يااينکهدراثرعدماکسيژنکافىبهطورمزمِنحاصلمىشود؟عواقباينتغييراتساختارىدرقلبورگهاىخونىبىشمارهستند.تغييراتکارکردىدستگاهقلبى - تنفسي. باوجوداينکهتعدادضربانقلببزرگسالانوجوانان،درحالاستراحتبايکديگرقابلمقايسهاست،ليکنحداکثرتعدادضربانناشىازفعاليتهاىشديدجسمىباافزايشسنبهتدريجروبهکاهشمىرود. اينکاهشدرضربانقلبآناندازهکهبرخىازمتخصصانفکرمىکردندنيس. يکمرد۶۵سالهمىتواندضربانقلبخودراحداکثرتا۱۷۰ضربهدردقيقهبالابرد،اينتعدادرامىتوانباحدود۲۰۰ضربهدردقيقهبراىنوجوانانوجوانانمقايسهکرد(شفارد،۱۹۷۸الفو۱۹۸۱). دردورهپيرىضربانقلبکاهشيافتهممکناستعاملاصلىتنزلبيشينهاکسيژنمصرفىباشد(هاگبرگوهمکاران،۱۹۸۵). پاسخدهىپائينتربهمحرکسمپاتيکعضلهقلبمىتواندعلتاينکاهشباشد(استامفورد،۱۹۸۸).حجمضربهاىقلبدرافرادسالمندممکناستکاهشيابديااينکهتفاوتىنکند. مطالعاتتحقيقاتىهردوحالترانشاندادهاست(استامفورد،۱۹۸۸). نشانههاىنامتقارنبيمارىايسکمىقلب(اثرگذاربرتأمينوتدارکخونبهطرفقلب)ممکناستباعثنتيجنامعلومىشدهباشد. پژوهشگرانىکهبراىتشخيصبيمارىقلبىازآزمونهاىغربالىوورزشىشديداستفادهمىکنندممکناستدرحجمضربهاىقلبهيچگونهکاهشىپيدانکنند،درحالىکهمحققانىکهمطالعاتآنهاروىافرادىاستکهاحتمالبيمارىقلبىندارندچنينکاهشىرادرحجمضربهاىقلبپيداکردهاند. هرگاهبيمارىقلبىهمراهباکاهشحجمضربهاىباشد،دراينصورتسالخوردگانىکهبيمارىقلبىدارندبهطورمنطقىداراىبازدهقلبىکاهشيافتهدرهنگامتمرينهستندکهاينامرحاصلکاهشبيشينهضربانقلبوحجمضربهاىآنهااست.سالخوردگانفعالحجمهاىقلبىخودرابهخوبىحفظمىکنند(ديويس،۱۹۷۲). درچندموردديدهشدهاستکهسالخوردگانفعالکارکردعالىفيزيولوژيکخودراحفظکردهاند؛براىمثال،کلارنسدوماردرطولعمرخودهرروزدرحدود۲۰کيلومترمىدويدودرسن۶۵سالگىدرمسابقهدوماراتنشرکتکرد. اودر۷۰سالگىدراثربيمارىسرطاندرگذشت. جسداوموردکالبدشکافىقرارگرفتوملاحظهشدکهعضلهقلباوبهخوبىرشدکردهاستودريچههاىقلبطبيعىوسالموعروققلبىدراندازهاىدوتاسهبرابراندازهطبيعىبودند(براندفونبرنر،شاکولندون،۱۹۵۵).

سالخوردگاندراثرفعاليتزودترازجوانانبهاوجبازدهقلبىخودمىرسند(براندفونبرنروهمکاران،۱۹۵۵؛شفارد،۱۹۷۸الف). ديوارههاىسخترگهاىخونىاينافراددرمقابلپمپاژخونازقلببهداخلآنهامقاومتمىکنند. درصورتىکهاينافرادبهبيمارىتصلبشرائينمبتلاءباشندودرديوارهسرخرگهاىآنهارسوباتىوجودداشتهباشداينمقاومتبيشترخواهدبود. اينمقاومتموجببالابردنفشارنبضدرحالاستراحتوافزايشفشارسيستوليکى(انقباضبطني)مىشود. چهفشارخوندرحينفعاليتوورزشبالارودوچهپائينآيد،درهردوحالبهسلامتىتارهاىماهيچهقلبوقابليتتحملآندرمقابلفشارکاروابستهاست. درحينفعاليتشديد،سالخوردگاننوعاًفشارخونبيشترىنسبتبهجوانانخواهندداشت(جوليوسوهمکاران،۱۹۶۷؛شفيلدورويتمن،۱۹۷۳)،امابعضىازبيمارانىکهقبلاًنارسايىهاىقلبىداشتهاندنمىتوانندفشارسيستوليکىراباافزايشبارکارثابتنگهدارند(شفارد،۱۹۷۹).کارکردتنفسىنيزممکناستبهعنوانواکنشىبهفعاليتوتمرينشديددرسالخوردگانمحدودگردد. يکىازشاخصهاىمهمکارکردتنفسىحياتىاست. ظرفيتحياتىحجمبيشينههواىبازدمپسازيکتنفسعميقوظرفيتحياتىبازتابىازظرفيتتنفسىزياداستکهمنجربهتصفيههوابهنحوبهتردرحبابچههاىششىمىشود. چونبخشاعظمپخشوجذباکسيژندرمويرگهاىخونىدرديوارهحبابچههاىششىانجاممىشود

(تصويرزير)باتصفيهبهترهوامقداراکسيژندر